Nadmierna Potliwość

  • Fizjologia potu

    Pot to wydzielina gruczołów potowych. Składa się głównie z wody (99%), soli, tłuszczów, węglowodanów, kwasu mlekowego, mocznika, związków mineralnych (potas, wapń, magnez, żelazo). Skład potu zależy od spożywanych pokarmów, warunków klimatycznych, czynników hormonalnych oraz schorzeń. Głównym celem pocenia się jest regulacja ciepłoty ciała. Pot zdrowego człowieka jest bezwonny. Za powstawanie nieprzyjemnego zapachu odpowiadają bakterie, zgromadzone na ludzkiej skórze.

  • Hiperhidrosis: nadmierna potliwość

    Hiperhidrosis to nadmierna potliwość o podłożu chorobowym.

    Osoby z nadmierną potliwością wydzielają pot w ilości większej niż jest to potrzebne do kontrolowania temperatury ciała. Najczęstsze objawy to nadmierne i niepohamowane wydzielanie się potu pod pachami (40% przypadków), na dłoniach i stopach (60% przypadków), ale obserwuje się również nadpotliwość uogólnioną. W niektórych przypadkach wzmożona potliwość może występować w takich okolicach jak czoło, górna warga, pachwiny i pośladki.

  • Przyczyny nadmiernej potliwości

    Nadmierna potliwość może być powodowana przez rozliczne czynniki, w tym:

    • Wynikające z codziennego życia, np. wysiłek fizyczny, różnica temperatur: ciepło i zimno,
    • Psychosomatyczne: stres, niepokój, strach,
    • Polekowe, np. trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, SSRI, propranolol,
    • Zaburzenia endokrynologiczne, np. menopauza, nadczynność tarczycy,
    • Choroby neurologiczne i nowotworowe,
    • Spożywcze/używki: kofeina, nikotyna, herbata, czekolada, gorące lub ostre dania.
  • Nadmierna potliwość: kłopotliwy problem

    Osoby z nadmierną potliwością mogą wydzielać olbrzymią objętość potu. To oznacza, że ich dłonie, stopy, klatka piersiowa lub pachy są stale wilgotne. Stan ten utrudnia wykonywanie codziennych czynności i może być przyczyną kłopotliwych sytuacji w życiu zawodowym lub towarzyskim powodować stres, frustrację i w efekcie prowadzić do zaniżonej samooceny.

  • Metody zwalczania nadmiernej potliwości

    Nadpotliwość jest trudna do pełnego i skutecznego wyleczenia. Można jednak redukować jej objawy zwiększając komfort życia pacjenta. Stosowane metody walki z tą przypadłością, to m.in.:

    • Dbanie o higienę osobistą, noszenie przewiewnych ubrań i stosowanie preparatów antyperspirujących, zmniejszających wydzielanie się potu. Wśród substancji hamujących pocenie największą skuteczność i jednocześnie małe działanie drażniące posiada chlorek glinu.
    • Jontoforeza - obkurczanie gruczołów ekrynowych, skuteczna na stopach i dłoniach, gorzej z pachami. Stopę/dłoń zanurza się w naczyniu z wodą i elektrodami. Naczynia podłączone są do generatora wytwarzającego prąd o słabym natężeniu, który działa na gruczoły potowe.
    • Leki cholinolityczne (pochodne atropiny) - uważane jednak za mało skuteczne, poza tym obarczone są występowaniem działań niepożądanych takich, jak suchość w jamie ustnej i nieostrość widzenia. Leki uspokajające mogą znaleźć zastosowanie jedynie w przypadkach nadmiernej potliwości związanej z pobudzeniem emocjonalnym czy chorobami neurologicznymi.
    • Botulina (botox, jad kiełbasiany) - przełom w leczeniu nadmiernej potliwości - do głębokich warstw skóry właściwej wstrzykuje się ok. 20 mikrodawek jadu kiełbasianego. Efekty pojawiają się po 2 dniach i utrzymują ok. 6-12 miesięcy.
    • Chirurgia - zabiegi polegają głównie na usunięciu tkanki wraz ze znajdującymi się w niej gruczołami potowymi lub na odnerwieniu dotkniętej nadmiernym poceniem okolicy. Są to jednak zabiegi inwazyjne mogące powodować szereg powikłań i powinny być one rozważane jedynie w skrajnych przypadkach.

Czy wiesz, że...

  • Szacuje się, że ok. 1% populacji cierpi z powodu nadmiernej potliwości.

  • Świeży pot jest bezzapachowy. Przykry zapach wywołują bakterie znajdujące się na ciele człowieka.

  • Nadpotliwość pierwotna (wrodzona) objawia się już w dzieciństwie. Nadpotliwość wtórna (nabyta) może dotknąć pacjenta w ciągu całego życia.

  • Pot człowieka składa się w 99% z wody, natomiast 1% stanowią sole, mocznik, aminokwasy i kwas mlekowy.

  • Pocąc się, przeciętnie człowiek traci przez swoją skórę około 0,5 litra płynów dziennie.

  • U 25%-40% pacjentów nadmierna potliwość ma podłoże genetyczne.

  • Pocenie się to naturalna czynność fizjologiczna, która reguluje temperaturę naszego ciała.